--- title: "Toán tư duy lớp 3: 8 dạng bài có lời giải chi tiết" description: "Toán tư duy lớp 3 với 8 dạng bài: quy luật dãy số, cưa gỗ, ngày trong tuần, tuổi, làm ngược, đếm hình. Có lời giải từng bước, 5 câu thử và lịch luyện 4 tuần." canonical: https://onthitdn.com/toan-tu-duy-lop-3 markdown: https://onthitdn.com/toan-tu-duy-lop-3.md dateModified: 2026-10-30 language: vi keywords: - toán tư duy lớp 3 - bài toán tư duy lớp 3 - toán tư duy lớp 3 có lời giải - SASMO Grade 3 audience: học sinh lớp 3 và phụ huynh --- # Toán tư duy lớp 3: 8 dạng bài có lời giải từng bước > Toán tư duy lớp 3 với 8 dạng bài: quy luật dãy số, cưa gỗ, ngày trong tuần, tuổi, làm ngược, đếm hình. Có lời giải từng bước, 5 câu thử và lịch luyện 4 tuần. - HTML: https://onthitdn.com/toan-tu-duy-lop-3 - Bản văn bản: https://onthitdn.com/toan-tu-duy-lop-3.md - Cập nhật: 30/10/2026 - Tác giả: [Thầy Huy](https://onthitdn.com/ve-chung-toi#tac-gia-duc-huy) ## Tổng quan **Toán tư duy lớp 3** giúp con làm quen với bài toán không cho sẵn phép tính: tìm quy luật, đếm cây và khoảng cách, tính ngày trong tuần, làm ngược từ kết quả. Trang này có 8 bài do OnThiTDN biên soạn, lời giải mở theo từng bước, 5 câu thử tương tác và lịch luyện 4 tuần. ## Lớp 3 luyện những dạng toán tư duy nào? Lớp 3 học số đến 100 000, nhân chia trong bảng và đo thời gian. Các dạng toán tư duy dưới đây dùng đúng phạm vi kiến thức đó, chỉ khác ở chỗ con phải suy nghĩ trước khi tính. | Dạng | Dấu hiệu trong đề | Con cần làm | | --- | --- | --- | | Quy luật dãy số | “Điền số tiếp theo” | Tính hiệu, thử phép nhân, xem dãy xen kẽ | | Tuổi | “Mấy năm nữa”, “gấp mấy lần” | Nhớ hiệu số tuổi không đổi | | Làm ngược | Kết quả cuối cùng đã biết | Đảo từng phép tính từ cuối lên | | Cưa gỗ, trồng cây | “Đoạn”, “khoảng”, “lần cưa” | Vẽ ra để đếm đoạn và điểm cắt | | Đếm hình | “Có bao nhiêu hình tam giác” | Đếm theo số hình nhỏ ghép lại | | Ngày trong tuần | “Hôm nay thứ…, sau … ngày” | Chia cho 7, xem số dư | ## 8 bài toán tư duy lớp 3 có lời giải Con đọc đề, tự làm ra nháp, rồi mới bấm “Xem lời giải từng bước”. ### Bài 1. Dãy số có hiệu tăng dần Dạng: quy luật dãy số Điền số tiếp theo: 1, 4, 9, 16, 25, … Xem lời giải từng bước - Hiệu hai số liền nhau: 3, 5, 7, 9. Hiệu là các số lẻ tăng dần. - Hiệu tiếp theo là 11, nên số tiếp theo là 25 + 11 = 36. - Cách nhìn khác: 1 = 1 × 1, 4 = 2 × 2, 9 = 3 × 3… nên số thứ sáu là 6 × 6 = 36. **Đáp số:** 36 **Thử lại:** hai cách nhìn cho cùng kết quả. ### Bài 2. Dãy số xen kẽ Dạng: quy luật dãy số Điền số tiếp theo: 7, 10, 8, 11, 9, 12, … Xem lời giải từng bước - Dãy lúc tăng lúc giảm, nên thử xem phép tính đi xen kẽ. - 7 + 3 = 10, 10 − 2 = 8, 8 + 3 = 11, 11 − 2 = 9, 9 + 3 = 12. Quy luật: cộng 3 rồi trừ 2. - Sau 12 là bước trừ 2: 12 − 2 = 10. **Đáp số:** 10 **Thử lại:** các số ở vị trí lẻ là 7, 8, 9, 10 tăng đều 1. ### Bài 3. Tuổi mẹ gấp 3 tuổi con Dạng: bài toán tuổi Năm nay mẹ 35 tuổi, con 7 tuổi. Hỏi mấy năm nữa tuổi mẹ gấp 3 lần tuổi con? Xem lời giải từng bước - Mẹ hơn con 35 − 7 = 28 tuổi. Mỗi năm cả hai cùng thêm 1 tuổi nên mẹ luôn hơn con 28 tuổi. - Khi tuổi mẹ gấp 3 tuổi con: tuổi con là 1 phần, tuổi mẹ là 3 phần, mẹ hơn con 2 phần. - 2 phần = 28 tuổi, nên 1 phần = 14 tuổi. Lúc đó con 14 tuổi, tức là 14 − 7 = 7 năm nữa. **Đáp số:** 7 năm nữa **Thử lại:** sau 7 năm mẹ 42 tuổi, con 14 tuổi, 42 = 14 × 3. ### Bài 4. Nghĩ một số Dạng: làm ngược Minh nghĩ một số, đem nhân với 4 rồi trừ đi 6 thì được 30. Minh nghĩ số nào? Xem lời giải từng bước - Đi ngược: trước khi trừ 6, kết quả là 30 + 6 = 36. - Trước khi nhân 4, số đó là 36 : 4 = 9. **Đáp số:** 9 **Thử lại:** 9 × 4 − 6 = 36 − 6 = 30. ### Bài 5. Cưa khúc gỗ Dạng: số đoạn và số lần cắt Một khúc gỗ dài 12 m được cưa thành các đoạn dài 2 m. Mỗi lần cưa mất 5 phút. Cưa xong khúc gỗ mất bao nhiêu phút? Xem lời giải từng bước - Số đoạn: 12 : 2 = 6 đoạn. - Vẽ khúc gỗ chia 6 đoạn: chỉ có 5 vết cưa, vì đoạn cuối không cần cưa. - Thời gian: 5 × 5 = 25 phút. **Đáp số:** 25 phút **Thử lại:** với 2 đoạn chỉ cần 1 lần cưa; số lần cưa luôn ít hơn số đoạn 1. ### Bài 6. Đếm hình tam giác Dạng: đếm hình Trong hình vẽ sau, có tất cả bao nhiêu hình tam giác? Hình tam giác ABC, từ đỉnh A kẻ hai đoạn thẳng xuống cạnh đáy tại D và E ABDEC Hình minh họa tự biên soạn. Con đếm theo số tam giác nhỏ ghép lại: 1 phần, 2 phần, rồi 3 phần. Xem lời giải từng bước - Tam giác tạo bởi 1 phần nhỏ: ABD, ADE, AEC, có 3 tam giác. - Tam giác ghép từ 2 phần liền nhau: ABE, ADC, có 2 tam giác. - Tam giác ghép từ 3 phần: ABC, có 1 tam giác. Tổng: 3 + 2 + 1 = 6. **Đáp số:** 6 hình tam giác **Thử lại:** mỗi tam giác ứng với một cách chọn 2 điểm trong 4 điểm B, D, E, C trên cạnh đáy, có 6 cách. ### Bài 7. Ngày trong tuần Dạng: thời gian, chia có dư Hôm nay là thứ Ba. Hỏi 20 ngày nữa là thứ mấy? Xem lời giải từng bước - Cứ 7 ngày thì lặp lại thứ cũ. 20 : 7 = 2 (dư 6). - Sau 14 ngày vẫn là thứ Ba. Còn 6 ngày nữa: thứ Tư, Năm, Sáu, Bảy, Chủ nhật, thứ Hai. **Đáp số:** thứ Hai **Thử lại:** đếm ngược 1 ngày từ thứ Ba được thứ Hai, mà 20 ngày = 21 ngày − 1 ngày. ### Bài 8. Tờ tiền hai loại Dạng: giả thiết tạm Hà có 9 tờ tiền gồm loại 2 000 đồng và loại 5 000 đồng, tổng cộng 30 000 đồng. Hà có mấy tờ 5 000 đồng? Xem lời giải từng bước - Giả sử cả 9 tờ đều là loại 2 000 đồng: tổng là 18 000 đồng. - Còn thiếu 30 000 − 18 000 = 12 000 đồng. Đổi một tờ 2 000 thành một tờ 5 000 thì tăng 3 000 đồng. - Số tờ 5 000 đồng: 12 000 : 3 000 = 4 tờ. Số tờ 2 000 đồng: 9 − 4 = 5 tờ. **Đáp số:** 4 tờ 5 000 đồng **Thử lại:** 4 × 5 000 + 5 × 2 000 = 20 000 + 10 000 = 30 000. ## 3 lỗi học sinh lớp 3 hay mắc - **Nhầm số đoạn với số lần cưa (hoặc số cây với số khoảng).** Cách sửa: vẽ trường hợp nhỏ, ví dụ 2 đoạn, rồi mới làm với số lớn. - **Cho rằng hiệu số tuổi thay đổi theo thời gian.** Cách sửa: viết tuổi hai người ở 2–3 năm liên tiếp để con thấy hiệu luôn giữ nguyên. - **Đếm hình bỏ sót hình ghép.** Cách sửa: đếm theo nhóm “1 phần, 2 phần, 3 phần” và ghi số đếm từng nhóm ra giấy. > Con đếm được 3 tam giác nhỏ là đúng hướng rồi. Thử ghép hai tam giác cạnh nhau xem có thêm hình mới không nhé. ## Thử 5 câu toán tư duy lớp 3 Năm câu có số liệu khác các bài ở trên. Con bấm chọn đáp án để xem cách làm ngay. **Thử 5 câu toán tư duy lớp 3** · Không tính điểm, không cần đăng nhập Số tiếp theo của dãy 5, 9, 13, 17, … là bao nhiêu? - 20 - 21 - 22 - 25 Xem lời giải sau khi tự làm Mỗi số hơn số trước 4 đơn vị: 17 + 4 = 21. ## Lịch luyện 4 tuần cho con lớp 3 - Tuần 1: quy luật dãy số (cộng đều, nhân, xen kẽ). Mỗi buổi 3–4 dãy, con tự đặt một dãy mới đố ba mẹ. - Tuần 2: cưa gỗ, trồng cây và ngày trong tuần. Bài nào cũng vẽ hình trước khi tính. - Tuần 3: làm ngược và bài toán tuổi. Con viết các bước đảo phép tính thành một cột. - Tuần 4: đếm hình và giả thiết tạm với tiền. Cuối tuần làm lại 5 câu thử ở trên để so với lần đầu. ## Luyện tiếp toán tư duy lớp 3 trên OnThiTDN Lộ trình [Toán tư duy Grade 3](/mon/toan-tu-duy-sasmo) có 12 chủ đề cho lớp 3, mỗi lượt là một bài 5 câu, có gợi ý từng bước khi con bí và tự gom câu sai để ôn lại. Con xem lộ trình miễn phí, đăng nhập khi muốn lưu kết quả. Khi con đã quen các dạng trên, có thể xem [toán tư duy lớp 4](/toan-tu-duy-lop-4) hoặc thử sức với [kỳ thi toán tư duy quốc tế](/toan-tu-duy-quoc-te) như SASMO Grade 3. Tổng quan các dạng toán nằm ở trang [toán tư duy là gì](/toan-tu-duy). ## Trước khi làm theo Bài viết được rà soát lần cuối ngày 30/10/2026 bởi [Thầy Huy](https://onthitdn.com/ve-chung-toi#tac-gia-duc-huy) (Giáo viên Toán Tư Duy, [xem hồ sơ](https://onthitdn.com/tac-gia/duc-huy)). - Bài viết giúp phụ huynh lập kế hoạch; các mốc tuyển sinh, chỉ tiêu, điều kiện và cách tính điểm cần được đối chiếu lại theo thông báo chính thức của Sở GD&ĐT TP.HCM và nhà trường trong năm dự tuyển. - Gợi ý học tập được chia thành bước ngắn, ưu tiên sức khỏe, sự tiến bộ theo kỹ năng và phản hồi tích cực cho học sinh 9–11 tuổi. - Khi cần luyện tập, gia đình có thể dùng [đề thi Trần Đại Nghĩa các năm](https://onthitdn.com/blog/de-thi-tran-dai-nghia) để kiểm tra phần còn yếu rồi quay lại đúng chủ đề con còn yếu. Bài viết từ kinh nghiệm đồng hành cùng phụ huynh; mốc lịch và thủ tục cần đối chiếu thông báo chính thức của năm thi. ## Câu hỏi thường gặp ### Toán tư duy lớp 3 gồm những dạng nào? Các dạng hợp với lớp 3 là quy luật dãy số, bài toán tuổi đơn giản, làm ngược, cưa gỗ – trồng cây, đếm hình, tính ngày trong tuần và giả thiết tạm với số nhỏ. ### Con lớp 3 chưa thích toán tư duy thì bắt đầu thế nào? Bắt đầu bằng dạng có thể vẽ hoặc chơi được như đếm hình, quy luật dãy số. Cho con tự đặt đề đố ba mẹ; khi con là người ra đề, con hiểu dạng bài nhanh hơn. ### Lớp 3 có cần học giả thiết tạm không? Có thể làm quen với số nhỏ, như bài tờ tiền hai loại ở trên. Con chỉ cần hiểu ý “giả sử tất cả cùng một loại rồi xem thiếu bao nhiêu”, chưa cần làm bài số lớn. ### Con lớp 3 có nên thi SASMO hay AMC không? Có thể, nếu con thích toán và có 15–20 phút luyện mỗi ngày. SASMO có đề riêng Grade 3; AMC Middle Primary dành cho lớp 3–4 và dùng đề tiếng Anh. ## Bài viết liên quan - [Toán tư duy là gì? 8 dạng toán tư duy tiểu học có lời giải](https://onthitdn.com/toan-tu-duy) · Bản văn bản: https://onthitdn.com/toan-tu-duy.md - [Toán tư duy lớp 4: 8 dạng bài có lời giải chi tiết](https://onthitdn.com/toan-tu-duy-lop-4) · Bản văn bản: https://onthitdn.com/toan-tu-duy-lop-4.md - [Toán tư duy quốc tế: AMC Úc, SASMO Singapore lớp 3–6](https://onthitdn.com/toan-tu-duy-quoc-te) · Bản văn bản: https://onthitdn.com/toan-tu-duy-quoc-te.md - [SASMO là gì? Cấu trúc đề, chọn khối và cách ôn lớp 3–5](https://onthitdn.com/blog/luyen-thi-sasmo) · Bản văn bản: https://onthitdn.com/blog/luyen-thi-sasmo.md - [Toán tư duy lớp 5: 8 dạng bài có lời giải, sát đề lớp 6](https://onthitdn.com/toan-tu-duy-lop-5) · Bản văn bản: https://onthitdn.com/toan-tu-duy-lop-5.md ## Đội ngũ ôn thi Trần Đại Nghĩa nhắc con - Tám dạng hợp với lớp 3: quy luật, dãy xen kẽ, tuổi, làm ngược, cưa gỗ, đếm hình, ngày trong tuần và giả thiết tạm với tiền. - Lỗi hay gặp nhất ở lớp 3 là nhầm số đoạn với số lần cưa, và quên rằng hiệu số tuổi không đổi. - Luyện 4 tuần, mỗi tuần hai dạng, cuối tuần làm 5 câu trộn để kiểm tra. ## Điều cần biết Học sinh lớp 3 nên bắt đầu toán tư duy bằng các dạng có thể vẽ ra: quy luật dãy số, trồng cây – cưa gỗ, ngày trong tuần, tuổi và làm ngược. Mỗi buổi 15 phút, một dạng, con tự vẽ hình trước khi tính và nói lại vì sao chọn phép tính đó.